30 Ocak 2023 Pazartesi   

Leyla ALTINTAŞ / Uzm. Fizyoterapist / Fiziksel Sağlık

İNME (FELÇ)

 

İnme (Felç) dediğimiz olay beyin kan akımının bir şekilde kesintiye uğraması nedeniyle beyin dokusunun oksijenlenememesi ve buna bağlı olarak fonksiyonlarını yerine getirememesidir.  Bu fonksiyon kaybı problemin büyüklüğüne bağlı olarak kalıcı ya da geçici olabilmekte ve yaşam kalitesini çok önemli oranda etkilemektedir.
Oluş nedenine göre inmeyi 2 grupta inceleyebiliriz:
• İskemik İnme: Beyne giden damarlardaki kan akımının damardaki daralma nedeniyle azalması ya da beyine giden kan akımının damardaki herhangi bir tıkanıklık (emboli ya da trombüs) nedeniyle tamamen durması sonucu oluşur.
• Hemorajik İnme: Beyindeki kan damarlarından herhangi birinde oluşan bir yırtık sonucu beyinde kanama olması ve kanama olan bölgede beyin fonksiyonlarını kaybetmesi durumudur. Daha çok yüksek tansiyona bağlı olarak görülebilmektedir.
İnmenin belirtileri:
• Şiddetli ve ani başlayan baş ağrısı
• Baş dönmesi
• Vücudun tek tarafında görülen uyuşma, duyu ve güç kaybı
• Konuşmada yavaşlama veya konuşma kaybı
• Dilde peltekleşme
• Hafızada bulanıklık ya da hafıza kaybı
• Yürümede zorluk ya da hiç yürüyememe
• Yutkunma kaslarının güçsüzlüğüne bağlı yutma problemleri
• Denge bozukluğu
• Gözlerde ani başlayan görme problemleri (Bu tek taraflı olabileceği gibi çift taraflı da olabilir)
İnmenin erken farkedilmesi ve en kısa sürede hastaneye başvurulması oluşacak hasar seviyesinin azaltılmasında çok önemlidir. Bu saydığımız belirtiler inmenin başlıca belirtileri olmakla birlikte bazı durumlarda önceden geçirilmiş kısa süreli iskemik ataklar da olabilir. Kişiler bu durumun farkında olabilir ya da olmadan geçirilmiş olabilir. Eğer daha önceden geçici iskemik atak teşhisi konulduysa mutlaka düzenli olarak kontrolleri yapılmalıdır.
İnmenin tanısı genellikle klinik muayeneyle konulabilir çünkü belirtiler çok tipiktir. İleri görüntüleme teknikleri olan Bilgisayarlı Tomografi (BT) ya da Manyetik Rezonans Görüntüleme (MR)  inmenin şeklini ve etkilenen bölgeyi belirlemek için kullanılır. İskemik inmede pıhtının nereden attığını tam olarak anlayabilmek için damar görüntüleme yöntemi olan anjiografi ya da Doppler ultrasonografi kullanılabilir.
İnmenin risk faktörleri:
•Hipertansiyon (Özellikle hemorajik inme)
•Diyabet
•Kolesterol  yüksekliği ve buna bağlı damar sertliği (Ateroskleroz)
•Obezite
•Kalp hastalıkları
•Sigara
•Fiziksel Aktivite azlığı
•Yaşın ilerlemesiyle birlikte (65 Yaş üzeri) risk faktörleri artmaktadır.
İnmenin tedavisi:
İnme tedavisinde öncelikli hedef hayati fonksiyonların ve sağlam kalan beyin dokusunun korunmasıdır. Tedavi gelince oluş nedenine göre tedavi süreci belirlenir. Eğer problem iskemik nedenli ise yani damarda bir tıkanıklık varsa ve kan akımı yetersizse öncelikli olarak kan sulandırıcı tedaviye başlanır. Beyin kan akımının normal düzenine kavuşturulması hedeflenir. Eğer problem hemorajik kaynaklı yani beyin kanamasına bağlı ise biran önce kanamanın durdurulması ve geri çekilmesi için uygun ilaç tedavisine başlanır.Durum stabil olduğunda yani beyin kan akımı düzenlendiğinde, hayati fonksiyonlar normale döndüğünde, tehlike ortadan kalktığında etkilenen beyin bölgesinin vücutta meydana getirdiği fiziksel problemlere yönelik fizik tedavi ve rehabilitasyon uygulamalarına en kısa sürede başlanmalıdır. Tedavide öncelikli olarak hasta değerlendirilir ve ihtiyaca yönelik bir program oluşturulur. Etkilenen vücut bölgelerine yönelik kas kuvvet çalışmaları,  denge ve koordinasyon çalışmaları,  yürüme eğitimi, konuşma ve yutkunma fonksiyonlarına yönelik olarak dil ve konuşma terapisi gibi uygulamara yapılmaktadır. Burada hedef hastayı mümkün olan en kısa sürede bağımsızlığına kavuşturmaktır.
Tabi ki tüm hastalıklarda olduğu gbi burada da problem oluşmadan önce buna neden olabilecek risk faktörlerini ortadan kaldırmak herzaman önceliğimiz olmalıdır.

Tarih: 21 Kasım 2022 Pazartesi    Hit: 1129




Henüz yourm yapılmadı, ilk yorum yapan sen ol